Scheepvaartbedrijven profiteren flink van Nederlandse belastingregeling

Meerdere grote Nederlandse scheepvaartbedrijven betalen geen tot nauwelijks belasting. De bedrijven profiteren van een speciale regeling. Rederijen pleiten voor nog meer belastingvoordeel voor de scheepvaart. Dat blijkt uit onderzoek van de NOS.

Het gaat om de tonnageregeling. Rederijen die gebruikmaken van deze regeling betalen geen belasting over hun winst, maar over het netto laadvermogen van het schip. Het kan dus zo zijn dat een bedrijf verlies lijdt, maar toch belasting moet betalen. Of juist heel veel winst en maar een klein beetje belasting.

De regeling werd in 1996 ingevoerd om de Nederlandse scheepvaart te steunen. "Het ging toen slecht met de vloot, het aantal schepen onder de Nederlandse vlag nam af", zegt Lodewijk Wisse, dossierhouder fiscale zaken bij de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders. "De tonnageregeling moest het maritieme vestigingsklimaat een zetje geven, en dat heeft het gedaan."

Wagenborg en Spliethoff

Zo'n duizend bedrijven gebruiken de Nederlandse regeling. Zij doen dit altijd voor een periode van tien jaar. "Dat is een grote gok voor bedrijven, want als ze na vier jaar alleen maar verlies lijden, betalen ze nog steeds belasting", zegt Wisse. In de praktijk pakt de gok de laatste jaren heel gunstig uit voor verschillende Nederlandse rederijen. Dat blijkt uit een analyse van de tien recentste jaarverslagen van de rederijen. Wagenborg uit Delfzijl en Spliethoff uit Amsterdam verdienden bijvoorbeeld opgeteld honderden miljoenen euro's in die jaren. En toch bouwden ze in die jaren meer aftrekposten op dan ze belasting betaalden. Dat geld kunnen ze ook in de toekomst aftrekken van hun belasting.

Scheepvaart schreeuwt om stuurlui, maar jongeren blijven liever aan wal

Nederlandse rederijen kampen met tekorten aan kapiteins en officieren en dat lijkt alleen maar erger te worden. Grote leveranciers als Oekraïne en Rusland vallen weg en weinig Nederlandse jongeren zijn geïnteresseerd. De scheepvaart wil daarom makkelijker niet-Europese kapiteins inschakelen.

De coronapandemie en de daaropvolgende oorlog in Oekraïne hebben het werk van Cees Horvers bij rederij Wagenborg een stuk moeilijker gemaakt. 'Sinds die twee gebeurtenissen is het invullen van de officiersposities aan boord moeilijker geworden', zegt Horvers, bij de Groningse rederij verantwoordelijk voor het bemannen van schepen. 'We kunnen alle schepen nog wel laten varen. Maar er is veel meer druk op de planning.'

Met honderd eigen koopvaardijschepen behoort het in 1898 opgerichte Wagenborg tot de grootste rederijen van Nederland. De veer- en sleepboten zitten daar trouwens niet bij. Horvers en zijn afdeling regelen daarnaast de crew voor zestig schepen van enkele andere rederijen. Een multiculturele klus. Horvers: 'In totaal werken we met een pool van drieduizend zeevarenden, bestaande uit dertig nationaliteiten.' De helft van de pool heeft een officiersrang: kapitein, stuurman of hoofdwerktuigkundige (machinist).

De stem van de zeevarenden

De covid-19 pandemie raakt iedereen in de wereld. Ook op de scheepvaart heeft corona een enorme impact. Zo zaten duizenden bemanningsleden het afgelopen jaar vast op de schepen waar zij werken, zonder een idee te hebben wanneer zij eindelijk afgelost konden worden. Het Maritiem Museum in Rotterdam heeft in samenwerking met de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR) en de Vereniging Maritiem Gezinskontakt (VMG) de coronaverhalen van deze bemanningsleden verzameld. In de tentoonstelling ‘De stem van zeevarenden’ zullen deze vanaf 25 juni te zien zijn.

Al aan het begin van de coronacrisis zagen de conservatoren van het Maritiem Museum dat het coronavirus een enorme impact zou hebben op de scheepvaart. “We wisten direct dat dit zou inhouden dat de zeevarenden voor onbepaalde tijd aan boord zouden moeten blijven”, vertelt Annette de Wit, conservator bij het Maritiem Museum. Het museum startte vrij kort daarna met het project ‘Corona en de scheepvaart’, waarbij de vraag centraal stond wat er verzameld moest worden en hoe dit gepresenteerd kon worden.

Maritieme sector 2016 - Moeizaam maar kansrijk

2016 was een moeizaam jaar voor de Nederlandse maritieme sector. De directe toegevoegde waarde daalde met 2,9 procent en de directe werkgelegenheid nam af met 0,2 procent. Vooral maritieme bedrijven in het Noorden maakten moeilijke tijden door met faillissementen, reorganisaties en doorstarts als gevolg. Bij de havens, grote jachtbouw en de visserij ging het wel goed.

Daarnaast lijkt de bodem van de crisis in de jachtbouw/watersportindustrie bereikt. Dit staat in de Maritieme Monitor 2017. Mark Frequin, DG Bereikbaarheid van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, overhandigde het eerste exemplaar aan Wim van Sluis, voorzitter Nederland Maritiem Land. Dit deed hij namens de minister van Infrastructuur en Waterstaat. Tegelijkertijd overhandigde Frequin de Havenmonitor 2017 aan de voorzitter van de Brancheorganisatie Zeehavens, Ronald Paul.

2016 in cijfers

In 2016 bood de maritieme cluster werkgelegenheid aan ruim 271.500 mensen. Waarvan 166.600 directe werkgelegenheid. De gecombineerde productiewaarde was € 54,5 miljard. De directe toegevoegde waarde kwam uit op ruim € 18,2 miljard. Indirect kwam hier nog ruim € 5 miljard bij. Hiermee genereerde de maritieme cluster ruim 3,3% van het Bruto Binnenlands Product. Qua werkgelegenheid was de maritieme sector goed voor ruim 3% van de Nederlandse werkgelegenheid.
In de Nederlandse zeehavens en het bijbehorende havenindustrieelcomplex werkten in 2016 ruim 180.000 mensen. De economische ontwikkeling was daar positief. De directe toegevoegde waarde nam in 2016 toe met € 1,32 miljard, zo’n 5,3%. De totale directe en indirecte toegevoegde waarde kwam uit op € 41,2 miljard. Dit maakt de maritieme sector inclusief de zeehavens, samen met de niet maritieme bedrijven in de havens, een invloedrijke maatschappelijke en economische speler.

Nieuwe 'ringweg' voor scheepvaart door komst windmolens

Nederland en België hebben na enkele jaren overleg een akkoord bereikt over de scheepvaartroutes op de Noordzee. Commerciële schepen zullen voortaan om de windmolenparken van beide landen heen moeten varen.

Het Kanaal is een van de drukst bevaren zeeroutes ter wereld: 260.000 scheepsbewegingen per jaar op het Nederlandse deel van de Noordzee, 100.000 op het Belgische deel. De nieuwe vaarroutes zijn onder meer nodig door de komst van twee grote nieuwe windparken voor de kust van Zeeland. Je zou het kunnen vergelijken met de ringweg bij een grote stad, waar opeens een compleet nieuwe verkeerssituatie geldt met nieuwe af- en opritten, fly-overs en rijrichtingen.

Rotterdam is goedkoper, sneller én beter in maritieme geschillen

In juni 2011 ging er iets mis bij het lossen van het vrachtschip UAL Antwerp in de haven van Luanda, Angola. Het schip kwam uit het Amerikaanse Houston en vervoerde 37 koelcontainers met voedsel. Een van die containers kwam in aanraking met een licht ontvlambare tankcontainer. Explosie, brand, schade aan schip en lading.

Vijf jaar later, in juni 2016, oordeelde de rechtbank Rotterdam dat de vervoerder, Universal Africa Lines uit Cyprus, niet aansprakelijk kan worden gesteld voor de schade. Onzeewaardigheid (waaronder ladingongeschiktheid) was niet de oorzaak van de brand. De eisers, vier Amerikaanse en drie Angolese bedrijven, draaiden op voor de proceskosten van 18.000 euro.

Griekse reders vrezen einde fiscale voordelen

Griekse scheepvaartondernemers wachten met ingehouden adem de onderhandelingen in Brussel over de financiële toekomst van hun land af. Zij vrezen dat een einde komt aan belastingvoordelen die het jarenlang zeer aantrekkelijk maakten om gevestigd te blijven in het Zuid-Europese land. Dat meldde zakenkrant The Wall Street Journal (WSJ) zondag.

Informatienummer ebola voor scheepvaart

Scheepvaartbureau Koninklijke Dirkzwager uit Maassluis komt met een speciaal informatienummer over ebola. Bedrijven kunnen daar naartoe bellen om te achterhalen of een schip in een gebied is geweest waar ebola heerst.

De service is bedoeld voor schoonmaakbedrijven, cateraars en technisch personeel die aan boord moeten van een schip. Dirkzwager krijgt informatie van alle rederijen wereldwijd. Bedrijven kunnen het nummer vanaf donderdagochtend negen uur bellen. Vanaf dan is het bureau 24 uur per dag bereikbaar op 088-44 31 000. Het informatienummer blijft in de lucht zolang de Wereldgezondheidsorganisatie waarschuwt voor ebola-besmettingen.

Scheepvaart- en havenopleidingen zijn populair

Nautische opleidingen zijn in trek. Steeds meer jongeren kiezen voor een studie die opleidt voor beroepen in de haven of scheepvaart. In Rotterdam is het Scheepvaart- en Transport College in het Lloydkwartier een populaire school. Het aantal eerstejaarsstudenten blijft toenemen, aldus de organisatie van de Wereldhavendagen. De afgelopen 5 jaar is het aantal studenten in Nederland van 592 in 2007 gegroeid naar 898 in 2012. Veel van hen worden enthousiast over het vak tijdens de Wereldhavendagen.

Wereldhavendagen: Kleurrijke beroepen in de haven en op het water

Het eerste weekend van september staat Rotterdam in het teken van de Wereldhavendagen met als thema ‘De Kleurrijke Haven’. Een haven waar hard wordt gewerkt. Niet lullen maar poetsen. De motor van de Nederlandse economie en de grootste haven van Europa. Die haven biedt een werkplek aan zo’n 90.000 mensen en ontvangt jaarlijks zo’n 30.000 zeeschepen.

De beroepen in de haven vormen tezamen een kleurrijk geheel. Daarbij zijn hele bijzondere beroepen, zoals de Valkenier die de meeuwenoverlast op de haven bestrijdt of de Havenpastoor die op de schepen een luisterend oor biedt. De Havenarts die waar nodig medische bijstand aan bemanning van schepen levert of de Havenecoloog die zich bekommert over de beschermde dier- en plantensoorten in de haven.

PvdA schiet kabinetsvoorstel beveiliging schepen af

De PvdA wil niet dat het kabinet het mogelijk maakt om Nederlandse schepen die voor de kust van Somalië varen te beveiligen door private beveiligers. Dit laat Tweede Kamerlid Sultan Günal-Gezer woensdag weten aan NU.nl. De PvdA gaat daarmee in tegen het standpunt van het kabinet, terwijl de partij zelf deel uitmaakt van dit kabinet. De partij vindt dat het niet wenselijk is dat private beveiligers worden toegelaten op schepen, omdat het geweldsmonopolie bij de overheid moet blijven liggen. "De overheid moet te allen tijde zelf verantwoordelijk blijven voor de veiligheid van onze mensen", zo motiveert Günal-Gezer het standpunt van haar partij.

Zonder scheepvaart geen wereldhandel

Negentig procent van alle goederen wereldwijd wordt over water vervoerd, zegt Peter Verstuyft, algemeen directeur van de Koninklijke Belgische Redersvereniging. België staat twintigste op de wereldlijst van scheepseigenaars en vertegenwoordigt iets meer dan één procent van de wereldvloot.

Vier eeuwen scheepvaart in Drenthe

Historische vereniging Klenckerheugte uit Oosterhesselen houdt dinsdag 8 oktober een lezing in De Zwerfkei in Gees. Die wordt verzorgd door Wicher Kerkmeijer uit Groningen. Het onderwerp is 'Vier eeuwen scheepvaart in Drenthe'. Kerkmeijer is verbonden aan het Noordelijk Scheepvaartmuseum in Groningen. Hij behandelt de scheepvaarthistorie van Drenthe en vooral Zuidoost-Drenthe met onder andere de turfwinning, het Oranjekanaal en natuurlijk de Verlengde Hoogeveensche Vaart. De lezing begint om 19.45 uur, de toegang is gratis.

Scheepvaart door IJszee moet kunnen

Voor de commerciële scheepvaart biedt de vaarroute via de Noordelijke IJszee nieuwe kansen. Maar het kan ook een keerzijde hebben: wat betekent die scheepvaart voor de IJszee zelf? Gert Polet, Noordpooldeskundige van het Wereld Natuurfonds.

Internationale scheepvaart onder vuur

Internationale scheepvaart door het Suez-kanaal komt letterlijk onder vuur te liggen van jihadi’s, die vrij spel hebben gekregen in de regio. Moslimextremisten in Egypte nemen de scheepvaart onder vuur met RPG-granaatwerpers. Als de aanvallen grootschalig worden, kan het ernstige consequenties hebben voor de wereldeconomie. Dagelijks maken vele tientallen zeeschepen gebruik van de verkeersader.

In het Suezkanaal wordt in konvooi gevaren; meerdere schepen stomen gelijktijdig op. Er zijn dagelijks drie konvooien, waarvan twee van noord naar zuid en één van zuid naar noord. De schepen varen met een snelheid tussen de 11 en 16 kilometer per uur, afhankelijk van het type en de omvang van het schip. De reistijd door het kanaal ligt tussen de 12 en 16 uur.

Chinees schip via IJszee naar Rotterdam

De haven van Rotterdam verwacht dinsdag de aankomst van het eerste Chinese schip dat via de Noordelijke IJszee van China naar Rotterdam is gevaren. Dat maakte het Havenbedrijf Rotterdam donderdag bekend.

Het projectladingschip Young Sheng heeft kranen aan boord voor een nieuwe terminal op de Tweede Maasvlakte. De tocht van zo'n 4500 kilometer begon op 8 augustus in Dalian en voerde het schip van de Chinese rederij COSCO langs de Russische kust, onder andere door de Beringzee, Oost-Siberische Zee, de Laptevzee, Karazee en de Barentszee.

Drastische wijziging in scheepvaartroutes Noordzee

De vaarwegen op de Noordzee worden drastisch herschikt om meer orde te scheppen in het almaar drukker wordende scheepvaartverkeer. Rijkswaterstaat laat weten dat het om de grootste wijziging van de vaarwegen wereldwijd ooit gaat.

© anp Twee cruiseschepen passeren
elkaar voor de zeesluis van IJmuiden

De Noordzee is met 260.000 scheepsbewegingen één van de drukst bevaren zeeroutes ter wereld en zeker de meest gebruikte zeestraat in Europa. Met 336 schepen die op elk moment van de dag gebruik maken van het Nederlandse deel van de zee is het noodzakelijk ordening aan te brengen, zegt Jacques van Kooten. Hij heeft als coördinator namens Rijkswaterstaat bijgedragen aan de nieuwe vaarroutes.

Enkele bijna-aanvaringen bij de toegangen tot de zeehavens hebben volgens Van Kooten de afgelopen jaren de noodzaak onderstreept tot een betere verkeersgeleiding. 'Veel vaarroutes liepen kriskras door elkaar', zegt coördinator Van Kooten. 'Nu hebben we op vele plaatsen gescheiden banen voor de scheepvaart kunnen maken.'

Europese Commissie wil minder regeldruk voor maritieme sector

De Europese Commissie wil het zeetransport binnen de Europese Unie vergemakkelijken door regelgeving te versoepelen. Dat zou de sector veel tijdswinst en geld opleveren. Dat staat in een voorstel dat maandagmiddag door de Commissie wordt gepresenteerd.

Vandaag de dag wordt een containerschip dat van de haven van Antwerpen naar die van Rotterdam vaart, hetzelfde behandeld als een schip dat vanuit Azië Europa binnenkomt. Wanneer een schip buiten internationale wateren vaart (22 kilometer buiten de kust), bevindt het zich officieel ook buiten de Europese grenzen. Daardoor moeten schepen vaak lang wachten voordat zij toestemming van de douane krijgen een land binnen te varen, bovendien is er veel papierwerk.

Kabinet belast scheepvaart

Minister Schultz van Haegen (VVD, I&M) plaatst transportbedrijven voor hoge extra kosten door de openingstijden van sluizen en bruggen te verkorten. Dat stelt D66-Kamerlid Wassila Hachchi in de aanloop naar het debat over scheepvaart in de Tweede Kamer van dinsdagavond. Hachchi: "De binnenvaart heeft het al moeilijk. Deze lastenverzwaring van het kabinet laat hardwerkende ondernemers kopje-onder gaan."

Bruggen en sluizen
Door bruggen en sluizen korter te openen hoopt de minister geld te besparen. Maar dit plan heeft voor scheepvaart- en transportbedrijven vergaande gevolgen. Met name transportbedrijven in de regio worden getroffen, zoals de Twentekanalen, de Brabantse kanalen, het IJsselmeergebied en de Kop van Overijssel. Als de vaartijden worden verkort, moeten zij meer schepen en personeel inzetten om dezelfde lading te vervoeren.